Jan 21 2015

Björk: Archives


Müzik, şiir, hikayeler, anılar, fotoğraf, tasarım, karşılaşmalar... MoMA’nın Björk’ü konu alan sergisiyle paralel giden kitap, farklı disiplinlerde arayışa çıkan okurlar için tam bir derya deniz.

Itır Yıldız

“Affedersin Timothy, bir süre internete girmedim. İzlanda’da yürüyüş yapıyorum ve video çekiyorum. Bunca yıldır kendimi ‘analiz’ edilmekten iyi koruduğumu düşünüyorum; ancak şimdi biraz daha büyüdüğüme ve muhtemelen daha ‘akıllı’ olduğuma göre ortak bir çalışma önermek ve ‘teori’ye selam etmek fena olmaz. Hem bunu eğer ben yapmazsam, sanat eleştirmenleri yapacak ve bu da yüksek ihtimalle bir dolu yanlış anlaşılmaya neden olacak. Posthumanism ile ilgili kitaplar okurken buldum kendimi, aradığım tam olarak bu değil, ama bana en yakın olanı bu. Tanımlamamız sadece beni değil, tüm arkadaşlarımı ve bir nesli içermeli esasında (...)”

Geçtiğimiz yaz MoMA, tamamen Björk’e, onun çok katmanlı müziğine adanmış bir serginin hazırlığını yaptığını duyurmuştu. 8 Mart’ta izleyiciyle buluşacak sergi üç ay devam edecek. Tüm gününü bu sergiye ayıracak kadar şanslı olmayanların avuntusu ise mart sonunda Thames & Hudson yayınlarından çıkacak olan ‘Björk: Archives’ kitabı. Kapağından içindeki fotoğraflara, notlara, Björk’ün takip etmesi zor, ama bir o kadar da heyecan verici ilham arayışlarına, hikayelere kadar müthiş bir özenle hazırlanmış; birçoğumuzun edinmek için gün sayacağımız bir kitap.

Björk’ün kitabın hazırlanmasında metin desteği istediği kişi Timothy Morton, obje odaklı felsefi hareketin üyelerinden, Rice Üniversitesi’nde profesör, ekolojik teoriler, metafizik üzerine çalışmaları var. Kitapta mektuplaşmalar, karşılıklı fikir çarpışmaları üzerinden akıp gidiyor. Bu kısa alıntı ise, sanatçının bu iş (sergi + kitap) üzerine ne denli titizlik ve hevesle titrediğini bir parça gösterebilmek için.

All is full of love!

Sanatçının bugüne dek çıkardığı yedi albüm; şiirler, akademik analiz, felsefi metinler ve eşsiz görsellerle bir derya deniz olarak karşımıza seriliyor. Klaus Beisenbach küratörlüğünde gerçekleşen projeye Spike Jonze, Chris Cunningham, müzikolog Nicola Dibben, İzlandalı şair Sjón ve daha pek çok sanatçı katkıda bulunmuş. Ve tabii Björk’ün disiplinlerarası yaklaşımının meyveleri olan, bakmaya ve izlemeye doyamadığımız fotoğraflar, videolar... Alexander McQueen, Hussein Chalayan ve Sophia Kokosalaki gibi tasarımcıların elinden çıkan ikonik kostümlerin Inez & Vinoodh, Araki, Juergen Teller ve Nan Goldin’in objektifiyle buluşması... Eşsiz bir coğrafyada doğup büyümüş bir kadının kırılganlıkla güçlülük arasında seyreden sesi, yorumu ve sözleri; bazen doğadan, bazen de karmaşa içindeki şehirlerden beslenen müziği kurcalanmayı bekliyor. Herkes bu kitabı karıştırmak için kendince bir neden bulabilir. Hem Hyperballad’ı yaylılardan oluşan akustik düzenlenmeyle dinleyip de etkilenmeyecek; doğaya ve müziğe, ve onları buluşturan yetenekli insanlara şükran duymayacak biri var mıdır?

Björk: Archives, Thames & Hudson, 40 Pound

THE PICKS-